Recenzje: "Ekonomia nierówności" i "24/7. Późny kapitalizm i koniec snu"

Zastanawiamy się, dlaczego informatyk w firmie będzie niemal zawsze zarabiał więcej niż pracownik biurowy i czy naprawdę opłaca się inwestować w edukację najuboższych. O tym piszę Piketty w "Ekonomii nierówności". Z kolei Crary w "24/7. Późny kapitalizm i koniec snu" to esej o upływie czasu i popycie na informację.

"Ekonomia nierówności" Thomas Piketty: Dylematy Robin Hooda w białym kołnierzyku

Dlaczego informatyk w firmie będzie niemal zawsze zarabiał więcej niż pracownik biurowy? Czy naprawdę opłaca się inwestować w edukację najuboższych? To tylko niektóre z pytań, na które odpowiedzi szuka Thomas Piketty, uznany francuski ekonomista.

Nierówność płac i dochodów to w zasadzie główne zagadnienia analizowane w tej książce. Piketty rozważa przyczyny powstawania nierówności płac i możliwe sposoby ich pokonywania. Poświęca część uwagi także roli uprzedzeń i temu, jak walka z nimi przełożyła się na zmniejszenie różnic w płacy czarnych i białych pracowników, a także na wzrost zatrudnienia kobiet.

Pierwsze wydanie tej książki ukazało się w 1997 roku. Polski czytelnik dostaje je 18 lat później. Choć znaczna część danych i badań została na przestrzeni lat zaktualizowana, nie znajdziemy tu jakichkolwiek odwołań do światowego kryzysu gospodarczego i jego skutków.

Piketty szuka odpowiedzi, ale nie daje jednoznacznych recept. Gdy podkreśla rolę wysokich stawek podatku od najbogatszych, po chwili powołuje się na badania, które podważają ich celowość. Przygląda się choćby znaczeniu składek socjalnych od wynagrodzeń. Ale podaje też przykład Danii, w której pracownicy ani pracodawcy składek od pensji nie płacą - te są „wliczone” w bardzo wysokie podatki dochodowe. „Ekonomia nierówności” daje do myślenia i pozwala spojrzeć z innej perspektywy na dylemat współczesnego Robin Hooda - jak odjąć bogatym, by dodać tym biedniejszym.

Thomas Piketty (1971) – francuski ekonomista, absolwent m.in. London School of Economics, dyrektor ds. badań w École des hautes études en sciences sociales (EHESS), współzałożyciel i profesor w Paris School of Economics. W 2012 roku wybrany przez „Foreign Policy” do grona stu najbardziej wpływowych intelektualistów na świecie. Autor bestsellerowej książki Kapitał w XXI wieku (2013, polskie wydanie: Wydawnictwo Krytyki Politycznej, 2015) i zbioru esejów pt. Czy można uratować Europę? (2012).

„Ekonomia nierówności” Thomas Piketty, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2015, cena okładkowa: 49,90 zł

"24/7. Późny kapitalizm i koniec snu" Jonathan Crary: Szef nie lubi, gdy śpisz

Sen to czas relaksu, regeneracji organizmu, uporządkowania myśli. Sen to zdrowie. Nieprawda! Sen to strata czasu i pieniędzy - dla Twojego szefa i gospodarki. W tym czasie możesz przecież pracować, kupować, zdobywać wiedzę, robić więcej i więcej. Nawet żołnierze na wojnie muszą gdzieś i kiedyś spać. Jonathan Crary pisze, że sen to „radykalna przerwa w kradzieży naszego czasu dokonywanej przez kapitalizm”.

Zaczyna od wspominienia o badaniach, jakie prowadzi amerykańskie wojsko nad pasówką białobrzegą - niezwykłym gatunkiem ptaków. Co w nim takiego niezwykłego? Potrafi frunąć przez kilka dni i nocy bez ani chwili na sen. Być może pomoże naukowcom stworzyć technologię, która i z człowieka uczyni superżołnierza, superkierowcę, superpracownika.

Sklepy zarabiają również nocą, bo coraz więcej z nich jest otwartych 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Nawet telewizor, gdy przechodzi w stan uśpienia, cały czas czuwa i jest gotowy, by po jednym kliknięciu w ułamku sekundy wyświetlać ulubiony film, serial lub wiadomości. Coraz więcej ludzi budzi się co najmniej raz, by sprawdzić media społecznościowe lub pocztę elektroniczną albo chociaż spojrzeć na zegarek.Nawet stary dobry kalendarz, dzielący czas na dzień i noc, tygodnie i weekendy, traci na znaczeniu.

Początek książki jest popularnonaukowy i ciekawostkowy, ale nie dajcie się zwieść - nie jest to łatwa lektura, a akademicki esej. „24/7…” analizuje zagadnienie w bardzo szerokim ujęciu. Jest tu miejsce na psychologię, ekonomię, technologię, filozofię. Zwłaszcza, że Crary pisze nie tylko o śnie. Wiele uwagi poświęca po prostu upływowi czasu oraz rosnącemu popytowi na informację. Producentom, którzy skracają cykl życia produktu, czyli okres, po którym klient wymieni urządzenie na nowe. Marketingowcom, przeznaczającym coraz większe pieniądze na badania, jak skłonić klientów do kupowania jeszcze szybciej i bezrefleksyjnie. Mediom społecznościowym, które stale domagają się reakcji - nie sposób przecież uciec przed kolejnym postem, lajkiem, komentarzem albo wiadomością, gdy przychodzą na smartfona, komputer, tablet, telewizor, a nawet zegarek.
Ilekroć postanowisz położyć się spać później, by obejrzeć telewizję lub poczytać. Zrobisz zakupy w nocnym sklepie albo pójdziesz na całodobową siłownię. Albo wstaniesz wcześniej, by przygotować się do pracy - nie są to Twoje decyzje. Po lekturze tej książki będziesz wiedzieć, że dałeś się złapać w sieć kapitalizmu 24/7.

Jonathan Crary wykłada historię sztuki współczesnej i estetykę na Uniwersytecie Columbia w Nowym Jorku. Jest jednym z założycieli niezależnego wydawnictwa Zone Books i autorem wielu artykułów, tekstów do katalogów oraz książek: Techniques of the Observer. On Vision and Modernity in the Nineteenth Century (1992), przetłumaczonej na dwanaście języków, i Zawieszenia percepcji. Uwaga, spektakl i kultura nowoczesna, która ukazała się po polsku w 2009 roku (przeł. Łukasz Zaremba, Iwona Kurz).

„24/7. Późny kapitalizm i koniec snu” Jonathan Crary, Karakter, Kraków 2015, cena okładkowa: 35 zł


Jeśli jesteś zainteresowany patronatem naszemiasto.pl – napisz pod adres patronaty@naszemiasto.pl
Jeśli chciałbyś zrobić projekt niestandardowy z naszemiasto.pl – napisz pod adres projektyspecjalne@naszemiasto.pl


Wideo

Marcin Walków

Więcej na temat:

Komentarze

Liczba znaków do wpisania:  4000/4000

Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Jeśli uważasz, że któryś z komentarzy łamie regulamin, to wyślij nam link do tego artykułu na pomoc@naszemiasto.pl

Wybrane dla Ciebie

Powiązane

Więcej na temat:
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, wyłącz Adblock na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3